Prebranac — Servische ovenbonen met ui en zoet paprikapoeder

Zoek de bonen uit, spoel ze af en schenk alle 2 l koud water erover in een grote kom. Dek af en zet 8–12 uur in de koelkast; de bonen zwellen duidelijk op. Giet de volgende dag al het weekwater weg en spoel de bonen opnieuw af. De recepttijd gaat uit van 12 uur weken.

Doe de geweekte bonen in een kookpan van 4–5 l. Voeg 2 l vers water, de laurierblaadjes en 4 g zout toe en breng aan de kook. Laat vanaf dat moment 30 minuten zonder deksel goed en voortdurend doorkoken. Zet daarna het vuur lager en laat nog 45–75 minuten zacht koken, tot de bonen vanbinnen helemaal zacht en romig zijn, maar hun vorm behouden. Kook langer als ze nog wat stevig zijn, voordat je verdergaat met het bakken in de oven. De bonen moeten steeds onder water staan; vul indien nodig aan met kleine beetjes heet water uit de afgemeten hoeveelheid van maximaal 500 ml. Bereid tijdens het zacht koken de ui volgens de volgende stappen.

Snijd de ui in dunne halve ringen en hak de knoflook fijn. Verhit alle 80 g zonnebloemolie in een diepe koekenpan van ongeveer 28–30 cm doorsnede. Voeg de ui en de resterende 4 g zout toe. Bak 30–40 minuten op laag of matig laag vuur en roer vaak, tot de ui heel zacht, geslonken en licht goudgeel is. Zet het vuur lager als de ui te snel donker wordt. Alle olie blijft bij de ui en gaat mee in het gerecht.

Voeg de knoflook aan de zachte ui toe en roer 1 minuut op laag vuur, tot hij geurt. Haal de pan van het vuur, voeg al het zoete paprikapoeder en de zwarte peper toe en meng goed met ui en olie. De restwarmte is genoeg om de aroma’s vrij te laten komen; lang bakken kan het paprikapoeder bitter maken.

Verwarm de oven voor op 180°C met boven- en onderwarmte. Zet een ovenschaal klaar van ongeveer 30 × 20 cm, minstens 6 cm hoog en met een inhoud van ongeveer 3 l. Meet 500 ml kookvocht van de gare bonen af en bewaar dit; giet de rest af. Verwijder de laurierblaadjes. Meng alle bonen voorzichtig met alle ui en olie, zonder de bonen te pletten. Doe alles in de schaal en strijk glad. Schenk 400 ml van het bewaarde kookvocht gelijkmatig over het hele oppervlak. Bewaar de resterende 100 ml om tijdens de oventijd eventueel bij te vullen.

Bak zonder afdekking op de middelste richel van de voorverwarmde oven 55–65 minuten. Het vocht moet duidelijk inkoken, de bovenkant lichtbruin worden en de binnenkant vochtig blijven. Als de bonen tijdens het bakken droog lijken en het kookvocht helemaal van de bodem verdwenen is, schenk dan langs de randen zoveel als nodig is van de bewaarde 100 ml erbij. Vermijd roeren zodat er bovenop een dun velletje kan ontstaan. Dek de schaal losjes af met aluminiumfolie en bak verder als de bovenkant te sterk bruint.

Haal de schaal uit de oven en laat 10 minuten rusten zodat de saus wat indikt. Verdeel de prebranac in vier porties en serveer warm, waarbij je de bonen samen met de ui en alle overgebleven saus opschept. Giet het ongebruikte deel van het bewaarde kookvocht weg.